परिभाषा पदानि . संस्कृत BAMS 1St year
परिभाषा पदानि Paribhasha Sanskrit Bams 1 st year Sub :- Sanskrit १) आयुर्वेद "आयुष्यस्य वेदः आयुर्वेदः।" जीवनाचे शास्त्र म्हणजे आयुर्वेद. " हिताहितम सुखदुःखं आयुस्तस्य हिताहितं । मानं च तत्र यत्रोक्तं आयुर्वेदः स उच्चते ।।" हितकर, अहितकर, सुखकर आणि दुःखकर अशा चार प्रकारच्या आयुष्याला योग्य काय आणि अयोग्य काय? हे सांगणारे तसेच आयुष्याचे प्रमाण सांगणारे शास्त्र म्हणजे आयुर्वेद असे म्हणतात . 2) पंचमहाभूतानि "महान्ति भूतानि महाभूतानि ।" पृथ्वी, आप, तेज, वायू, आकाश ही पंचमहाभूते आहेत. भूताला महा । महत् विशेषण जोडले की महाभूत शब्द तयार होतो. | महाभूत | पृथ्वी , आप , लेज , वायु , आकाश रस व पंचमहाभूते १) मधुर = पृथ्वी + जल २) अम्ल = पृथ्वी + अग्नि ३) लवण = जल + अग्नी ४) तिक्त = वायु + आकाश ५) कटु = वायु + अग्नी ६) कषाय = वायु + पृथ्वी ३) त्रिगुण • "सत्व रजस्तमञ्चति प्रयः प्रोक्ता महागुणा : । सत्व, रज, तम हे प्रकृतिचे त्रिगुण आहेत त्यानांच महागुण किंवा परमपदार्थ असेही म्हटले जाते. सांख्य दर्शन...